Remont elewacji z kolorystyką – kościół w Pałukach

Rys historyczny

Parafia pod wezwaniem św. Gotarda w Pałukach jest jedną z najstarszych na ziemi ciechanowskiej. Powstała prawdopodobnie ok. 1135 r. Pierwsza o niej wzmianka w zachowanych dokumentach pochodzi z 1385 r. Natomiast pierwszą informację o kościele pałuckim odnotowano w 1398 r. Dotyczyła ona sporu między biskupem płockim Jakubem, a proboszczem z Pałuk o nieustalonym nazwisku. Pierwszym znanym z imienia proboszczem z Pałuk był Tomasz, który 14 lipca 1403 r. otrzymał zatwierdzoną przez biskupa Jakuba dziesięcinę snopową ze wsi Kołaczkowo. Początkowo kościół w Pałukach był drewniany, podobnie jak cała plebańska zabudowa, znajdująca się w części wsi zwanej Poświętnem. Został zniszczony w 1403 r., a następnie odbudowany dzięki staraniem proboszcza Tomasza. Kościół przebudowywany był jeszcze w 1448 r. W 1550 r. proboszcz i dziedzic Pałuk, Gotard Pałucki dobudował kaplicę i ufundował dzwon. Obiekt przetrwał do 1690 roku, kiedy to spłonął. Kolejny kościół, również drewniany, został wzniesiony w 1694 r. staraniem ks. Mateusza Muszeńskiego i konsekrowany w 1698 r. przez bpa płockiego Marcina Załuskiego. Następca ks. Muszyńskiego – ks. Jan Grabowski – wyposażył obiekt w ołtarze, szaty i sprzęty liturgiczne. Plan  kościoła, wykreślony jako podręczny szkic, znajduje się w Archiwum Diecezjalnym w Płocku oraz w Archiwum Parafialnym w Pałukach. W 1780 r. parafię objął ks. Stanisław Ostrowicki, człowiek bardzo barwny i kontrowersyjny. Dokonał on szeregu remontów kościoła, jak i zabudowań kościelnych usytuowanych w części Poświętnego. Drewniana budowla służyła parafianom do 1832 r., kiedy to zawaliła się z powodu przegnicia drewnianych elementów.

Parafia przygotowywała się do budowy nowej świątyni, która opóźniła się z powodu wyłączenia wsi Dzbonie, Kąty, Czernice, Opinogóra i Rąbież z parafii pałuckiej  i przyłączenia ich do nowo powstałej parafii w Opinogórze. Z wyłączeniem tych wsi wiązał się brak wpłat z tytułu dziesięcin należnych proboszczowi pałuckiemu od gen. Krasińskiego. W 1818 r. ówczesny proboszcz  ks. Józef Freszkowski wytoczył proces gen. Krasińskiemu o uchylanie się od wpłat dziesięciny. Proces ten zakończył w 1836 r.  pomyślnym wyrokiem dla parafii, a Wincenty Krasiński uregulował długi. W 1841 r. proboszczem w Pałukach został ks. Franciszek Ksawery Nałęcz, który przyczynił się do budowy nowego, istniejącego do dziś kościoła i plebanii oraz założenia nowego cmentarza. Obecny kościół murowany, zbudowany w stylu neogotyckim, wzniesiony został w latach 1842- 1843 r. z fundacji gen. Wincentego Krasińskiego (podarował ¾ sumy) i parafian. Powstał wg projektu architektów Józefa Iżyckiego i Michała Jakuba Miklaszewskiego. Wyposażeniem wnętrza zajmowano się do 1845 r.

Przedmiotowy kościół został poddany pracom remontowo-konserwatorskim w zakresie zdegradowanych partii wypraw tynkarskich elewacji. Naprawom zostało poddane również pokrycie dachu w miejscach uszkodzonych, obróbki blacharskie gzymsów, rynny i rury spustowe. Przedmiotowa inwestycja miała miejsce w latach 2020-2021.